ဘဘဦင်္းဝင်းတင် လက်ရေးနှင့် ဆောင်းပါးတောင်းစဉ်က... ဘဘရေးပို့စဉ်က....
(ဘဘဦးဝင်းတင်နှင့်အတူ အမှတ်တရ။)
(၁)
ကျုုပ်ဒီစာကိုု ဆယ်ကျော်သက်စိတ်ထားနဲ့ ရေးသဗျာ။ “ဟား ဟား ဟား …” (ရှစ်) ဆယ်ကျော်သက်ကိုု ပြောတာပါ။ ကျုပ်အသက်က ရှစ်ဆယ်ငါးဆိုုတော့ ကိုုးဆယ် တဝက်ကျိုးပြီပေါ့။ ဒီအရွယ် စကားပြောလိုု့၊ စာရေးလိုု့ တယ်မကောင်းလှဘူးဗျ။ လူက မခိုုင်၊ လက်ကယိုုင်၊ အာက အော့အစ်၊ လျှာကထစ် နေပြီကိုုး။
ဒီစာကိုု အစမ်းစာလေးလိုု ရေးချင်တယ်။ အလွမ်းစာလေးလိုုလဲ ဖွဲ့ချင်တယ်။ အရွှမ်းစာလေးလိုုလဲ နွဲ့ချင်တယ်။ အကြမ်းစာကြီးလိုုလဲ ကြိမ်းချင်တယ်။ အမှန်းစာကြီးလိုုလဲ ဟိန်းချင်တယ်။ စုုံလိုု့ ပေါ့ဗျာ။
ဒီအသက်အရွယ်ဆိုုတာ ဘဝအလင်းရောင်တွေ မှုန်မိုုက်၊ ဘဝခံစားချက်တွေ တုုန်ခိုုက်တဲ့ အချိန်မဟုုတ်လား။ စိတ်ကူးကတော့ ဘဝဂန္ထဝင် သံစုုံတီးဝိုုင်းကြီးကိုု ဟောဟောဒိုုင်းဒိုုင်း ဟိန်းဟိန်းညံညံ အသံပေါ် အသံဆင့် မိုုးလုုံးပွင့်အောင် တီးခတ်သလိုု ရေးလိုုက်ချင်တာ။ ဗုုံသံပေါ် ဆိုုင်းသံကြီးဆင့်၊ တယောသံပေါ် “ချယ်လိုု” သံကြီးဆင့်သလိုု သံစုုံမြှင့် ရေးလိုုက်ချင်တာ။ အသံစုုံပေါ့လေ။ မိုုးမခပွင့်လေးရဲ့ လန်းဆန်း သိမ်မွေ့မှုနဲ့ မိုုးကြိုးလျှပ်စီးရဲ့ တုုန်ဟည်းချိမ်းဟစ်မှုကိုု ဆစ်ပိုင်း ပေါင်းဖွဲ့ သီကုုံး နှောစပ်တဲ့ အသံစုုံဖြစ်စေချင်တာ။
မိုုးမခပျိုးချချိန်ဟာ မောင်ရစ်တိုု့ရဲ့ နောင်တခေတ်ဖြစ်တယ်။ ကလောင်ဦးလှည့်တာကတော့ ဘဝစုုံ၊ ကာလစုုံ၊ ကိစ္စစုုံ၊ ခေတ်ဂနိုုင်စုုံ တောမြိုင်ကြီးထဲက မိုုးမခပင်ကလေးနဲ့ သူရဲ့ ပျိုးလက်ရှင် မောင်ရစ်တိုု့ရဲ့ ဗီဇ၊ ဇာစ်မြစ်၊ ဘဝရှင်သန်မှုနဲ့ ရုုန်းကန် အားမာန်တွေကိုု သဗ္ဗရနာမ်ပေါင်း သောင်းပြောင်းထွေလာ ပြောပြချင်တာ။
(၂)
မောင်ရစ်က သူ့မဂ္ဂဇင်းသစ်ကိုု ဆယ်နှစ်သက်တမ်း နံမယ်ဟောင်းနဲ့ပဲ ထုုတ်မယ်။ “မိုုးမခ” ။ မိုုးမခသံကြားတော့ နှစ်ခြောက်ဆယ်ကျော်က ကဗျာပဲ့တင်သံ ကျုပ်နှလုုံးသားကိုု ပွတ်တိုုက် ရိုုက်ခတ်လာတယ်။
၁၉ ၅၀ နှစ်များရဲ့ အစဦးပိုုင်းလောက်မှာ မောင်ရစ်တိုု့ အဖိုုး၊ ဆရာကြီး ဦးခင်မောင်လတ်က ရန်ကုုန်တက္ကသိုုလ် အင်္ဂလိပ်စာဌာနမှာ ကထိကလုုပ်နေတယ်။ အဖွား ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်က မြန်မာနိုုင်ငံ ဘာသာပြန်စာပေအသင်း (စာပေဗိမာန်) မှာ အယ်ဒီတာလုုပ်နေတယ်။ ကျူပ်ကလည်း အသက် ၂၀ ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နဲ့ စာပေဗိမာန်အယ်ဒီတာ ဖြစ်လာတယ်။
၁၉ ၅၂ မှာ ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်ရော၊ သူတိုု့နဲ့အတူနေ ဦးသိန်းမောင် (စာရေးဆရာ ထင်လင်း) ရော ကျုပ်ပါ ၀ိဇ္ဖာစာမေးပွဲ ဝင်ကြတယ်။ ဘာသာရပ်တူ (အင်္ဂလိပ်စာ၊ နိုုင်ငံရေးဗေဒ၊ ဥရောပခေတ်သစ်သမိုုင်း၊ ပင်ရင်းအင်္ဂလိပ်စာ) ဖြေကြတယ်။
အင်္ဂလိပ်စာပေ သင်ရင်း နိုုင်ငံစုုံစာပေရဲ့ ကဗျာတွေကိုု လေ့လာရတယ်။ မှတ်မိသလိုုရှိနေသေးတဲ့ ကဗျာတွေထဲမှာ William C. William ရဲ့ “မိုုးမခ” ကဗျာလေးပါတယ်။
မိုုးမခပါတကား
နွေနှောင်းရက်ကျန်
ကာလလွန်ပြီ။
နေဒဏ်မှာ ရွက်မကြွေ
နေရှိန်မှာ မပျောင်း မခွေ
နှောင်းနွေ ရွက်ကျန်
မညို မဝါ မရွှေ။
တကိုုယ်တော် မိုုးမခရေ
ရေစပ်မြစ်ကမ်းပါး
သစ်အုုပ်တွေကြားမှာ
အများနဲ့ ကင်းကင်း
မာန်ပြင်းအားနဲ့ မားမားရပ်တယ်။”
(William Carlos Williams (17 September 1883 – 4 March 1963 / New Jersey)
အဲဒီအချိန်က လွတ်လပ်ရေးတိုုက်ပွဲဝင် စာရေးဆရာမကြီး ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်တိုု့မိသားစုု ရန်ကုုန်တက္ကသိုုလ် တကောင်းဆောင်ဝင်းကြီးထဲမှာ နေတယ်။ “အေးရိပ်သာ” ဆိုုတဲ့ တန်း လျားလေးမှာ။ စာရေးဆရာ သော်တာဆွေတိုု့၊ ကဗျာဆရာမ ကြည်အေးတိုု့၊ နာမည်ကျော် အနုုပညာရှင် တက္ကသိုုလ်ကျောင်းသူ မလှသန်း (နောင် လေတပ်ဗိုုလ်ကြီးမမ)။ င်္ပြးတော့ ကျုပ်တိုု့ရဲ့ စားအိမ်၊ သောက်အိမ်၊ အိပ်အိမ်၊ နားအိမ်၊ ကဗျာအိမ်၊ အကအိမ်၊ အလှအိမ်ပေါ့။ ကျုပ်က အဲဒီအချိန်က သထုုံဆောင်မှာ နေတယ်။
“အေးရိပ်သာ” ဆိုုတာက ဆရာကြီး မင်းသုုဝဏ်ရဲ့ “အေးရိပ်သာတဲ့ ပင်ညောင်ညို” ဆိုုတဲ့ ကဗျာကိုု ပဲ့တင်သံ၊ ရောင်ပြန်ဟပ်နေတဲ့ နေရာကလေးပေါ့။
ဒီနေ့ မောင်ရစ်တိုု့ နောင်ခေတ်မျိုးဆက်က မိုုးမခ ပျိုးသစ်ချကြမယ်ဆိုုတော့ “အေးရိပ်သာကိုု လွမ်းတယ်။ ပင်ညောင်ညိုဆိုုတဲ့ အဖွဲ့ကိုုလည်း အမှတ်ရတယ်။ ပင်ညောင်ညိုကြီးကလည်း “အေးရိပ်သာ” နားမှာပဲ ထီးထီးမားမားကြီး ရှိတာကိုုး။ ပင်ညောင်ညိုဆိုုတာ သူ့နည်းသူ့ဟန်နဲ့ မားမားရပ်တည်တယ်။ မြန်မာ့အားမာန် သစ်ပင်ကြီးပါတကား။ အကြောင်းအခြေအနေအရ မောင်ရစ်တိုု့ ပျိုးထောင်ကြမယ့် သတ္တိ အားမာန် ဉာဏ်တော်လှန် သစ်ပင်သစ်က မိုုးမခ မဟုုတ်။ ညောင်ညိုပင်ကြီးဖြစ်တယ် ဆိုုလည်း ကျုပ်ကတော့ ရေကူလောင်းမှာပဲ။
မောင်ရစ်ဟာ ပင်ညောင်ညိုရိပ်မှာ မျိုးဇာစ် မြစ်စွဲ၊ မုုိးမခကဗျာရိပ်မှာ ဉာဏ်သတ္တိ စွဲခဲ့သူပဲလေ။
မောင်ရစ်မှာ ခေတ်ဟောင်းကျော်၊ ခေတ်ကောင်းမျှော်၊ ခေတ်ညစ်ချိုး၊ ခေတ်သစ်ပျိုးနိုင်စွမ်း၊ သမိုုင်းပြောင်တဲ့ မျိုးဇာစ် မြစ်စွဲရှိတယ်လေ။ ဉာဏ်ဇာတိစွဲ ရှိတယ်လေ။
ကြိုးစားပေါ့။
(၃)
မောင်ရစ်တိုု့ အမွှာမောင်နှမ လူ့ဘဝရောက်ကြတဲ့ ၁၉၆၈ မှာ မြန်မာသတင်းစာလောက၊ စာပေလောက ဆူဝေလှုပ်ခတ်နေပြီ။ နိုုင်ငံရေး ရုုန်းကန်လှုပ်ရှားမှု “အသေခံဗုုံးတွေ” တအုုန်းအုုန်း ကွဲတယ်။ အာဏာရှင်ခေတ်ဆိုုးကြီးရဲ့ ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်မှု ယန္တယားတွေကိုု ချိုးဖဲ့ ဖြုတ်သိမ်းဖိုု့ ကြိုးစားတဲ့ ရုုန်းကန်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်တယ်။ လှုပ်ရှားမှုတွေဟာ အများကြီး ကိုုယ်ကျိုးစွန့်ရတယ်။ ဖိနှိပ်မှု ဘေးရန်ကိုု အများကြီး ရင်ဆိုုင်ရတယ်။
အဲဒီနှစ်တဝက်လောက်မှာ ဆိုုဗီယက်လာ အရှေ့အုုပ်စုု ဆူပွက်တယ်။ လွတ်လပ်ခွင့်တောင်းဆိုုမှုတွေ ပေါက်ကွဲလာတယ်။ ချက်ကိုုစလိုုဗက်ကီးယား၊ ဟန်ဂေရီ၊ အရှေ့ဂျာမဏီ၊ ပိုုလန် စတဲ့ ကွန်မြူနစ်နိုုင်ငံတွေထဲမှာ စာနယ်ဇင်းသမားတွေ၊ နိုုင်ငံရေးသမားတွေ၊ ကျောင်းသားလူငယ်တွေက ပြည်သူ့လွတ်လပ်ခွင့်၊ နိုုင်ငံရေးလွတ်လပ်ခွင့်၊ စားဝတ်နေရေး လွတ်လပ်ခွင့်တွေ တောင်းဆိုုလာကြတယ်။ ရုုန်းကန်လှုပ်ရှားမှုတွေ ပေါ်လာတယ်။ ဆိုုဗီယက်က အင်အားသုုံး တုုန့်ပြန် ဖြိုခွင်းမှုတွေ လုုပ်တယ်။
မြန်မာပြည်တွင်းမှာလည်း လှုပ်ရှားသံပေးလာတော့ အာဏာရှင်ဦးနေဝင်းက သူ့လူတွေကိုု စာနယ်ဇင်းထိပ်သီးတစုုနဲ့ တွေ့ ရှင်းခိုုင်းတယ်။
တော်လှန်ရေးကောင်စီဝင် ပြန်ကြားဝန်ကြီးဌာနဝန်ကြီး ဗိုုုုလ်ချုပ်သောင်းဒန်၊ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန အတွင်းဝန် ဒုဗိုုလ်မှူးကြီး တင်ထွန်း၊ ပြန်ကြားရေးမူဝါဒ ညွှန်ကြားရေးမှူးသစ် ဗိုုလ်မှူးသောင်းထုုိက်နဲ့ အဖွဲ့တွေ တက်တယ်။ နေရာက မြန်မာအသံ ဧည့်ခန်းမမှာ။ မိုုးတွင်းကြီး။
သတင်းစာဆရာကြီးတွေဖြစ်တဲ့ ဆရာကြီးရွှေဥဒေါင်း၊ ဦးသိန်းဖေမြင့်၊ ဆရာဇဝန၊ ဦးခင်မောင်လတ်၊ ဆရာတက်တိုုး၊ ဦးဘကျော်၊ ဦးလှမြိုင်၊ ဦးသန်းစော၊ ကြေးမုုံဦးသောင်းတိုု့ တက်ကြတယ်။ ကျုပ်လဲ ပါတယ်။
သတင်းလွတ်လပ်ခွင့် မရှိတာ၊ သတင်းမှောင်ချတာ၊ ပိတ်ဆုုိ့တာ၊ သတင်းစာဆရာတွေကိုု စာရေးဝန်ထမ်းပမာ သဘောထားဆက်ဆံတာ စတဲ့အကြောင်းအရာတွေကိုု ဆွေးနွေးကြတယ်။
တင်ပြဆွေးနွေးရင်း ပေါက်ကွဲကုုန်တယ်။ အတွင်းဝန်ဗုုိလ်မှူးကြီးက သူတိုု့အထက်အမိန့်အရ လုုပ်နေတာ။ ဘာမှဂရုုမစိုုက်ဘူး။ တပ်ပြန်သွားဖိုု့ အိပ်ရာအမြဲလိပ်ထားတယ်ဆိုုတဲ့ စကားမျိုးနဲ့ ကြမ်းပြတယ်။ ကျုပ်ကလဲ ငုုံ့မခံဘူး။ စစ်ဗိုုလ်တွေက အပွင့်တွေ ကြယ်တွေ ရာထူးခန်းတွေနဲ့ တပ်ပြန်သွားကြမှာ။ ကျုပ်တိုု့က လမ်းပေါ် ဆင်းသွားမှာ။ ဘယ်ကိုု သွားရ၊ သွားရ စာနယ်ဇင်းလွတ်လပ်ခွင့်ကိုုတော့ အရယူသွားမှာပဲဆိုုတဲ့ စကားမျိုးနဲ့ ရမ်းပြတယ်။
ဆရာဦးခင်မောင်လတ်က “လူထုုမှာ သတင်းသိပိုုင်ခွင့် ရှိတယ်။ ဘယ်သူ မှ သတင်းပိတ်ခွင့် မရှိဘူး။ သတင်းတွေ ဘယ်သူ့အမိန့်နဲ့ ပိတ်သလဲ။ ဝန်ကြီးပိတ်သလား။ ဝန်ကြီးက ဘာကောင်မိုု့ ပိတ်ရမှာလဲ။ တော်လှန်ရေးကောင်စီဝင်က ပိတ်သလား။ တော်လှန်ရေးကောင်စီဝင်က ဘာကောင်မိုု့ ပိတ်ရမှာလဲ …” ဆိုုတဲ့ စကားမျိုးနဲ့ သိမ်းကျုံးရိုုက်တယ်။ ပွဲ လဲ ပျက်ကရော။
အကျိုးဆက်ကတော့ ဦးခင်မောင်လတ်ကိုု ပင်စင်ပေးတယ်။ ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်က သူ့ဆန္ဒအလျောက် အလုုပ်ထွက်တယ်။ ဆရာကြီးရွှေဥဒေါင်းက ကိုုခင်မောင်လတ်မလုုပ်ရင် ငါလဲ မလုုပ်ဘူးဆိုုပြီး ပင်စင်ယူတယ်။ ကျုပ်က မန္တလေးကိုု လွင့်တယ်။ ရန်ကုုန်ဟံသာဝတီသတင်းစာကိုု မန္တလေး ရွှေ့ထုုတ်ပေးရတယ်။ နောက်တော့ ကျုပ်လဲ ဟံသာဝတီက ပြုတ်တယ်။
အဲဒါတွေဖြစ်ပွားခဲ့တာ မောင်ရစ်တိုု့ မွေးတဲ့နှစ်မှာပဲ။ ဒီလိုုနဲ့ မောင်ရစ်မှာ စာပေ စာနယ်ဇင်း လွတ်လပ်ခွင့် တိုုက်ပွဲဝိဉာဏ် တွယ်ခဲ့တယ်။ အဲဒီစိတ်ဓာတ် အားမာန်ကိုု အသိဉာဏ် ပညာ ရင့်သန်သန်နဲ့ ယှဉ်တွဲကိုုင်စွဲရင် မောင်ရစ်တိုု့မျိုးဆက် စာပေလွတ်လပ်ခွင့်တိုုက်ပွဲ သမိုုင်းအမွေဆက်ခံနိုုင်မှာပဲ။ မောင်ရစ်တိုု့မျိုးဆက်ဟာ တော်လှန် မာန်စျာန် ဉာဏ်သတ္တိတွေ ခိုုင်ခိုုင် နိုုင်နိုုင်ပိုင်ပိုင် ဖြိုင်ဖြိုင် မွေးကြရမှာပဲ။ အဲဒီစိတ်ထားဝတိ ံတွေကိုု အောင်ပွဲခံချိန် အောင်ပွဲခံနိုုင်အောင် သူတိုု့ စွဲစွဲမြဲမြဲ ပျိုးထောင် မွေးမြူသွားကြရမှာပဲ။
(၄)
မောင်ရစ်တိုု့ မျိုးဆက် လူလားမြောက်ချိန်မှာ ဒီမိုုကရေစီလူထုုအရေးတော်ပုုံကြီး သက်ဝင်လှုပ်ရှားတယ်။
ရှစ်လေးလုုံးအရေးတော်ပုုံကြီးရဲ့ အစဦးပိုု်င်းရက်တွေမှာ စာပေစာနယ်သမားတွေ လက်တွဲဆန္ဒဖော်ထုုတ်မှု ပေါ်ပေါက်လာတယ်။ အာဏာ ရှင်တွေက လူထုုအုုံကြွမှုကြီးကိုု အကြမ်းဖက်ဖြိုခွဲခဲ့တယ်။ အဲဒီရက်ရက်စက်စက် ချေမှုန်းမှုကြီးကိုု စာပေစာနယ်ဇင်းသမားတွေက ဆန့်ကျင် ကန့်ကွက်ခဲ့ကြတယ်။ ဒီမိုုကရေစီတောင်းဆိုုချက်တွေ ဖော်ထုုတ်ခဲ့ကြတယ်။
ကျုပ်တိုု့ (ဝင်းခက်ရယ်၊ လေသူရဲတဦးရယ်) ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်အိမ်ရောက်သွားတယ်။ နေ့လည်ပိုုင်းက မောင်သော်ကအိမ်မှာ ကျုပ်ရယ်၊ မောင်သော်ကရယ်၊ မောင်ကိုုယုုရယ်၊ ဝင်းခက်ရယ်၊ လေသူရဲတဦးရယ်၊ စာပေစာနယ်ဇင်းသမားတွေရဲ့ ဆန္ဒသဘောထား ကျေညာချက် စာတန်းကိုု ရေးဆွဲ လက်မှတ်ထိုုးခဲ့တယ်။ အဲဒီကတဆင့် ကာတွန်းငွေကြည်အိမ်သွားတယ်။ သဘောတူ လက်မှတ်တောင်း တယ်။ ဒုုတိယ ဆရာကြီး မင်းသုုဝဏ်အိမ်သွားတယ်၊ လက်မှတ်တောင်းတယ်။ ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်အိမ်က တတိယရောက်တဲ့ အိမ်ပဲ။
ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်က အိပ်ရာထဲ လဲနေတယ်။ ကျုပ်တိုု့အဖွဲ့က စာပေစာနယ်ဇင်းသမားတွေရဲ့ ကျေညာစာတန်းကိုု ပြတယ်။ သဘောတူ လက်မှတ်တောင်းတယ်။ အမကြီးက အပြေးအလွှားဖတ်ကြည့်တယ်။ ဖတ်လဲပြီးရော ငိုုလိုုက်တာ။ ဟီးချလိုု့၊ ချုံးပွဲချလိုု့ ငိုုတာ။ ကျုပ်ကိုု ဖက်အော်တယ်။
“ကိုုဝင်းတင်ရေ … ရှင်လုုပ်ဖော်ရတယ်။ ကျေးဇူးတင်တယ်။ ဝမ်းသာလိုုက်တာ” တဲ့။
သူ့တမျက်နှာလုုံးကတော့ မျက်ရည်အိုုင်ထွန်းလိုု့။
“ကိုုလတ်ရေ … သားကြီးခေါ်၊ သမီးကြီးခေါ်။ မြေးအမွှာ ခေါ်။ အားလုုံးလက်မှတ်ထိုုးကြမယ်။”
အမကြီးက ဦးခင်မောင်လတ်ကိုု ခိုုင်းတယ်။
အမကြီးက ကျေညာစာတန်းကိုု တရမ်းရမ်းလုုပ်ရင်း ကျယ်ကျယ်လောင်လောင် အော်နေတယ်။ ကျမက ဒါမျိုးဆိုု ထိပ်ဆုုံးက လက်မှတ်ထိုုးချင်တာရှင့် … တဲ့။ ကျုပ်က ရပါတယ်။ အမကြီး စိတ်ကြိုက်လုုပ်လိုု့ ဖြေတယ်။ အမကြီးက သူ့နံမယ်ရေးထားတဲ့ နံပတ်ရှစ်ကနေ ထိပ်ဖျားကိုု မျဉ်းကြောင်းရှည်ကြီး ကန့်လန့်ဆွဲတယ်။ စာရွက်ထိပ်ဖျားမှာ “ခင်မျိုးချစ်” စာလုုံးကြီးကြီး လက်မှတ်ကြီးကြီး ထိုုးလိုုက်တယ်။
အဖိုုး အဖွားတွေ အောက်မှာ မောင်ရစ်နဲ့ အမွှာညီမ ဂျူနီယာဝင်း လက်မှတ်ထိုုးကြတယ်။
“မင်းတိုု့ အရေးတော်ပုုံထဲ ရောက်ပြီ။ သစ္စာမြဲကြ” လိုု့ ဒေါ်ခင်မျိုးချစ်က သူ့မြေးတွေကိုု ပြောတယ်။
ကျုပ်ရင်ထဲမှာတော့ တုုန်ခါလှိုက်ခုုန်နေတယ်။ အံ့သြဘနန်းအဖြစ် ဆရာမကြီးကိုု ငေးငိုုင်ကြည့်နေမိတယ်။ အရေးတော်ပုုံတပ်သားတွေ တိုုးပွားလာပုုံက အားရစရာကြီးပါကလား။ မျိုးဆက်သုုံးဆက်လုုံး တရက် တချိန် တအိမ် တနေရာထဲမှာ အရေးတော်ပုုံသစ္စာဆိုုလာကြတာပါကလား။ ဝမ်းမြောက်လိုုက်တာ။ အံ့သြလိုုက်တာ။ အားရှိလိုက်တာ။
(၅)
မောင်ရစ်တိုု့ နောင်ခေတ်မျိုးဆက်ဟာ နယ်ချဲ့ဆန့်ကျင်တိုုက်ပွဲဝင် သတင်းစာဆရာ၊ စာရေးဆရာ၊ ကဗျာဆရာ၊ နိုုင်ငံရေးသမား ဗီဇဝိဉာဉ်ကိုု အမွေခံခဲ့တယ်။ အာဏာရှင်ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်မှုကိုု အံတုု အာခံသူများဘဝ ခံယူခဲ့တယ်။ ရှစ်လေးလုုံးအရေးတော်ပုုံကြီးမှာ တတိယမျိုးဆက် အရေးတော်ပုုံတပ်သားဘဝနဲ့ လူလားမြောက်ခဲ့တယ်။
ဟော – ဒီအချိန်မှာတော့ သူတိုု့မျိုးဆက်က မောင်ရစ်တိုု့ နောင်ခေတ်အတွက် “မိုုးမခ” ပျိုးချနေကြလေပြီ။
မျိုးဆက်သစ် မိုုးမခ ဟာ …
“နေဒဏ်မှာ ရွက်မကြွေ
နေရှိန်မှာ မပျောင်းမခွေ
နှောင်းနွေရက်ကျန် မညို မဝါ မရွှေ …”
ဆိုုတဲ့အရေးတော်ပုုံဂုုဏ်ရည်တွေနဲ့ ပြည့်လျမ်းနေလိမ့်မယ်လိုု့ ယုုံကြည်မျှော်လင့်ပါရဲ့။
မောင်ရစ်တိုု့ရဲ့ မျိုးဆက်တွေရေ … နိုုင်ငံရေးအခြေခံ ပန္နက်ခိုုင်ခိုုင်စိုုက်တဲ့ စာပေအားမာန် စွမ်းရည်နဲ့ ခေတ်ဝန်ကိုု နိုုင်နိုုင်ထမ်း၊ ခေတ်လမ်းကိုု ကျဲကျဲလှမ်းနိုင်ကြပါစေလိုု့ ဆန္ဒပြုလိုုက်ပါတယ်။
ကျုပ်နဲ့ မောင်ရစ် တလောက ရန်ကုုန်မှာ ဆုုံဖြစ်လိုုက်တယ်။ ကျုပ်ပြောလိုုက်တဲ့ စကားတခွန်း မှတ်မိဦးမယ် ထင်ရဲ့။ “ဒီနေ့ နိုုင်ငံရေးက လမ်းခုုလတ် ရောက်နေတာ မဟုုတ်ဘူး။ ဒိုု့ ဒီနေ့ ရောက်နေတာက နိုုင်ငံရေးလမ်းဆုုံလမ်းခွ ကွ။ ဒီမိုုကရေစီအပြောင်းအလဲ၊ အရွေ့အလျားတွေ လမ်းခွဲကိုု ရောက်နေတာဟေ့။ လမ်းဟောင်းကိုု ဆက်ညောင်းနေဖိုု့ မဟုုတ်ဘူး။ လမ်းချော လမ်းဖြောင့် ရွေးကြရတော့မယ်။ လမ်းဆုုံးမှာ ရွာတွေ့မယ့် လမ်းမှန်ကိုု ရွေးကြရတော့မယ်။
မောင်ရစ်တိုု့ မျိုးဆက်သစ်နဲ့ မိုုးမခ လမ်းမှန်ပါစေ။ ရှင်သန်ပါစေ။ လမ်းဖြောင့်ပါစေ။ စွမ်းတောင့်ပါစေ။
- ဟံသာဝတီဦးဝင်းတင်
(စာကြွင်း …)
မောင်ရစ်ရေ …
မင်းရဲ့ မိုုးမခအကြို တော်လှန်မာန်စျာန် ဉာဏ်သတ္တိကိုု ၁၉၈၀ နှစ်များလောက်တုုန်းက ကျုပ်ယုုံကြည်စိတ်ချ မျှော်လင့်အားထားခဲ့တယ်။ ကိုုရင်တိုု့ ဝင်နွှဲတဲ့ စီးပွားရေးတက္ကသိုုလ် ကာတွန်းပြပွဲမှာ ကိုုရင့်ကာတွန်း အနုုပညာလက်ရာတခုုကိုု ကျူပ် အကဲဖြတ်ခဲ့ဖူးတယ််။ မှတ်မိ သေးလား။ ဒီနေ့လည်း ဒီသုုံးသပ်ချက်အတိုုင်းပဲ။ ကိုုရင့်ရဲ့ နိုုင်ငံရေးစာပေစွမ်းအားကိုု ကျုပ်ယုုံကြည်အားထားဆဲပဲ။ အဲဒီအချိန်က ကျုပ်ရဲ့သုုံးသပ်ချက်လေးကိုု မှတ်မိသတိရသေးလား။ မှတ်မိသတိရသေးရင် ကျုပ်ရဲ့ ဒီဆောင်းပါးအဆုုံးမှာ ဖော်ပြလိုုက်ပါကွယ်။
ဟံသာဝတီဦးဝင်းတင်
ဖေဖော်ဝါရီ ၈၊ ၂၀၁၄
.JPG)
